Негізгі заңның негізгі жаңалықтарының ішінде ол мемлекеттің жоғары құндылықтарын — адамды, оның өмірін, құқықтары мен бостандықтарын қорғауды бөліп көрсетті. Ластаевтың айтуынша, адамға бағдарлану және адам құқықтарының басымдығы идеялары енді бүкіл Конституциядан өтеді және мемлекет пен қоғам үшін бағдарларды анықтайды.
Тәуелсіз Қазақстан тарихында алғаш рет Конституцияның преамбуласында адам мен азаматтың құқықтары мен бостандықтарын бұлжытпай сақтау тікелей жарияланады. II бөлім қайта аталды, бұл адам құқықтарының басты рөлін көрсетеді.
Өмір сүру құқығы және өлім жазасын жою
Жаңа Конституцияда өмір сүру құқығы туған сәттен бастап ажырамас және иеліктен шығарылмайтын деп танылады. Мемлекет ешкімнің адамның өмірін ерікті түрде алуға болмайтынына кепілдік береді. Қазақстан 5 жыл бұрын халықаралық міндеттемелер алды және 2022 жылы өлім жазасын жойды — бұл постулат енді Негізгі заңда нақты бекітілген.
Кінәсіздік презумпциясы және басқа кепілдіктер
Негізгі құқықтар бөлімінде кінәсіздік презумпциясы басты орынға қойылған: адам сот керісінше дәлелдемегенше кінәсіз деп саналады. Сондай-ақ жазаның әділдігі мен сәйкестігі қағидаттары, соның ішінде бір іс-әрекет үшін қайталап жазалауға тыйым салу бекітілген.
Конституция өзіне және жақындарына қарсы айғақ бермеу, сондай-ақ өз кінәсіздігін дәлелдемеу құқығын тікелей кепілдік береді. Ұқсас норма діни қызметкерлерге мойындау кезінде алынған мәліметтерге қатысты қолданылады.
Жеке қол сұғылмаушылық, әділ сотқа құқық және сөз бостандығы кепілдіктері күшейтілді. Сот шешімінсіз тұрғын үйден айыру және шығаруға жол бермеу бөлек жазылған.
Ластаев құқықтар мен бостандықтарды пайдалану жоғары азаматтық жауапкершілікті және заң мен басқа адамдардың құқықтарын құрметтеуді талап ететінін атап өтті. Тек бостандық пен жауапкершілік арасындағы тепе-теңдік сақталғанда ғана құқықтық мемлекет құру мүмкін.